Home
 
Cursussen /rubriek/
streepjes

Leren > Cursus > Leren en studeren > Portfolio > Inhoud > Analytisch deel

Analytisch deel

Portfolio

Dit gedeelte is eigenlijk het moeilijkste gedeelte. Het vergt namelijk een vaardigheid die erg moeilijk is aan te leren: reflectie op je eigen werk. Iedereen denkt wel eens na over hoe hij een bepaalde klus heeft aangepakt. Iedereen heeft wel eens twijfels bij bepaalde persoonlijke kwaliteiten.

Reflecteren vergt net wat meer: je probeert daarbij zo objectief mogelijk naar jezelf te kijken en na te denken over je taak, de resultaten en de wijze waarop je die resultaten hebt geboekt.

Als het even kan probeer je daar ook de idee├źn van anderen over jouw functioneren in te vlechten.

Bewuster leren

Anja Boot is hoofdverpleegkundige bij de afdeling Orthopedie in het Universitair Medisch Centrum Groningen. Sinds het najaar 2004 werken enkele verpleegkundigen bij haar op de afdeling met een portfolio.

'Ik was nieuwsgierig of het zou werken. Zo'n portfolio helpt je om je ontwikkeling blijvend in kaart te brengen. Dat is belangrijk want je leert als het goed is voortdurend. Een portfolio dwingt je daarover na te denken. Ik heb gemerkt dat als mensen zelf hun leerpunten verwoorden en opschrijven ze er veel bewuster mee bezig zijn.'

Competentieprofiel

Reflecteren doe je bij voorkeur aan de hand van een competentieprofiel. Een competentieprofiel bestaat onder meer uit acht tot tien voor de functie belangrijke competenties.

'Samenwerken' kan zo'n  competentie zijn. Vaak is dat verder geconcretiseerd in een aantal niveaus. Zo kun je de competentie 'Samenwerken' als volgt omschrijven: 'Draagt bij aan een gezamenlijk resultaat, ook wanneer de samenwerking een onderwerp betreft dat niet direct van persoonlijk belang is.' Als je die competentie uitwerkt op vier niveaus ontstaat er dit plaatje:

1 2 3 4
Levert geen bijdrage
aan de groepstaak. Zondert zich van de groep af en concentreert zich voornamelijk op de eigen taak. Is alleen bezig met de belangen van de eigen taak.
Levert een bijdrage aan de groepstaak zodra dat voordelen oplevert voor de belangen van de eigen taak. Kiest bij strijdigheid tussen het groepsbelang en het eigen belang voor het eigen belang. Functioneert als
volwaardig groepslid en levert effectieve bijdragen aan de groepstaak als het groepsbelang parallel loopt met de eigen belangen. Kiest bij strijdigheid van belangen meestal voor het eigen belang en werkt dan niet meer samen.
Draagt bij een gezamenlijk resultaat, ook wanneer de samenwerking een onderwerp betreft dat niet direct van persoonlijk belang is.

Natuurlijk, er zijn maar weinig functies waarin men tevreden moet zijn met het functioneren op niveau 1. Maar tegelijkertijd behoef je ook niet op alle punten op positie 4 te scoren. Zo'n tabel vereenvoudigt het nadenken over je eigen functioneren aanzienlijk.

De kunst bij het reflecteren op je eigen functioneren is zoveel mogelijk informatie van anderen te verkrijgen. Vraag erom, wissel scores uit met vertrouwde collega's, er zijn klanten aan wie je kunt vragen om een keer zo'n tabel voor je aan te kruisen en natuurlijk zal je leidinggevende kleur moeten bekennen. Waar sta je?

Op sommige competenties scoor je prima. Maar op sommige scoor je onder de maat. Bij het reflecteren op zo'n score steek je de hand in eigen boezem: wat kun jij doen om die score op te krikken? Leg de bal niet bij een ander. Als je snel geneigd bent om voor je eigenbelang te kiezen kun je voor jezelf nagaan hoe dat komt. In je reflectie probeer je dat onder woorden te brengen.

Waar het in een portfolio om gaat is dat je weet op welke competenties je jezelf wilt volgen. Een praktijkvoorbeeld. Karin is secretaresse in een grote, complexe organisatie. Ze werkt op een secretariaat waar nog zes andere secretaresses werken. Gelukkig werken ze niet alle zes in dezelfde ruimte. Voor haar functie zijn de volgende competenties benoemd:

Karin weet van zichzelf dat ze accuraat is en gedisciplineerd werkt. Ze weet dat haar baas wat vragen heeft bij haar contactuele vaardigheden en haar vermogen tot samenwerken. In  het analytische deel zet ze op een rijtje hoe zij zichzelf op deze competenties zou scoren en hoe zij denkt dat anderen dat doen. Zo noteert Karin bijvoorbeeld onder het kopje 'samenwerken':

'Henri vindt dat ik op dat vlak nog niet zo goed ben. Hij heeft last van ons gekibbel over kleine zaken als de telefoonbezetting tijdens de pauzes en wie het werkoverleg moet notuleren.  Ik begrijp van Jenny dat zij dat wel met hem eens is. Zij vindt dat ik wat minder pietluttig moet zijn en ook af en toe eens een complimentje moet geven aan de andere collega's. Ik weet alleen dat ik de meeste dingen het liefst alleen doe omdat ik er dan zeker van ben dat het goed komt.'

Sprong

Bewustwording is voor Anja Boot een belangrijk voordeel van een portfolio. 'Je kunt bijvoorbeeld ook besluiten om het een jaar of wat rustig aan te doen. Als je kinderen krijgt, heb je wel andere dingen aan je hoofd dan je persoonlijke ontwikkeling. Je neemt dankzij dat portfolio over dergelijke zaken nu echt een besluit.'
 
Ook zij waagde de sprong. 'Ik werk er zelf nu ook mee. Ik werk nu alweer twintig jaar full time en ik heb eigenlijk nooit bijgehouden aan welke projecten ik heb meegewerkt  en wat ik leerde. Je ontdekt dan dat je toch heel wat hebt neergezet. Ik had ooit een sollicitatiegesprek en men vroeg mij toen: wat laat je achter als je bij ons komt werken? Ik vond dat een leuke vraag. Je ontdekt daardoor niet alleen wat je gepresteerd hebt maar ook wat je geleerd hebt. Je laat natuurlijk allerlei resultaten achter maar neemt die tegelijkertijd ook weer mee.'

Volgende pagina: dossierdeel.


Bron: www.leren.nl/cursus/leren_en_studeren/portfolio/analytisch-deel.html

Copyright © 1999-2017 Applinet B.V.
Alle rechten voorbehouden
Colofon